لزوم تخصیص حق‌آبه تالاب‌ها برای مدیریت پایدار آب

یک کارشناس آب و محیط زیست همزمان با هفته محیط زیست ضمن تاکید بر پرداخت حق‌آبه تالاب‌ها به عنوان یکی از راه‌های مدیریت پایدار منابع آبی به تاثیر بازچرخانی پساب‌های شهری در این زمینه اشاره کرد.

به گزارش ایسنا سومین روز هفته محیط زیست با عنوان «اقلیم، آب و امنیت پایدار» نامگذاری شده است و بر مدیریت پایدار منابع آب، مهار فرونشست زمین و گذار از خشکسالی تمرکز دارد. ایران در اقلیم خشک و نیمه‌خشک قرار دارد و تغییرات اقلیمی نیز باعث تشدید خشکسالی در کشورمان شده است. در این شرایط مدیریت منابع آبی اهمیت دوچندانی پیدا می‌کند.

محسن موسوی خوانساری - کارشناس آب و محیط زیست - در گفت و گو با ایسنا به مدیریت پایدار آب از منظر تامین حق‌آبه تالاب‌ها پرداخت و اظهار کرد: طبق برنامه‌های ششم و هفتم توسعه لازم است وزارت نیرو سالانه ۱۵ میلیارد متر مکعب آب را به عنوان حق‌آبه تالاب‌ها اختصاص دهد اما از گذشته تاکنون این مورد رعایت نشده است این در حالیست که هنگام آغاز سال آبی (اول مهر)، حق‌آبه محیط زیست باید پس از شرب تخصیص یابد سپس حق‌آبه بخش‌های کشاورزی و صنعت و پرداخت شود.

وی درباره مزایای تامین حق‌آبه محیط زیستی گفت: این کار با تامین سلامت مردم ارتباط دارد چراکه موجب کنترل کانون‌های گرد و غبار، حفظ اکوسیستم، احیای تالاب‌ها و رودخانه‌ها همچنین حفظ تنوع زیستی و شادابی مردم می‌شود بنابراین از حق‌آبه کشاورزی مهم‌تر است و اهمیت آن با حق‌آبه شرب برابری می‌کند.

موسوی خوانساری تاکید کرد: در این شرایط لازم است وزارت نیرو در برنامه‌های خود سهم محیط زیست را به‌طور جدی در نظر بگیرد و به تالاب‌ها اختصاص دهد. به عنوان مثال حق‌آبه تالاب گاوخونی در استان اصفهان ۱۴۰ میلیون متر مکعب است. در سال جاری حدود ۶۲۰ میلیون متر مکعب آب به زاینده‌رود وارد شد. در این شرایط وزارت نیرو باید حداقل ۱۰۰ میلیون متر مکعب آن را به تالاب گاوخونی اختصاص دهد علاوه بر آن حق‌آبه سایر تالاب‌ها نیز پرداخت شود.

وی با بیان اینکه بستر خشک تالاب‌ها کانون‌های گرد و غبار است، گفت: دریاچه نمک قم به دلیل عدم پرداخت حق‌آبه منشاء گرد و غبار و باعث می‌شود گرد و غبار به تمام شهر قم سرایت کند. در این شرایط لازم است سهم این دریاچه از سدهای کوچِری، گلپایگان و ۱۵ خرداد تامین شود تا این اکوسیستم به منشاء گرد و غبار تبدیل نشود.

موسوی خوانساری در پایان درباره تاثیر بازچرخانی پساب‌های شهری بر مدیریت پایدار منابع آب شهری اظهارکرد: اخباری درباره تخصیص پساب تصفیه شده برای آبیاری فضای سبز تهران و .... منتشر شده است. اگر سهم محیط زیست پرداخت شود، می‌توان همه پساب تصفیه شده را وارد چرخه صنعت و ... کرد اما اگر حق‌آبه محیط زیستی رودخانه و تالاب پرداخت نمی‌شود، لازم است دست کم پساب تصفیه شده وارد رودخانه و تالاب شود. درکل نباید هم حق‌آبه محیط زیستی پرداخت نشود و هم همه پساب تصفیه شده وارد چرخه تولید شود و سهمی از آن به محیط زیست نرسد.

به گزارش ایسنا اگرچه بر اساس داده‌های سازمان هواشناسی میانگین بارش کشور بالاتر از میزان نرمال است اما همچنان 17 استان با کم‌بارشی دست و پنجه نرم می‌کنند، در این شرایط استفاده از همه ظرفیت‌ها مانند توجه به الگوی کشت، استفاده از پساب تصفیه شده برای تامین منابع آبی مورد نیاز طبیعت ضروری به نظر می‌رسد.

*