معرفی موشک کروز چاکر، با قابلیت پرتاب از زمین و هوا

غزال زیاری- اخیراً شرکت روکتسان ترکیه، در یک پرتاب آزمایشی، موشک کروز چاکر (ÇAKIR) را از یک پلتفرم متحرک زمینی به‌سوی اهداف زمینی و دریایی شلیک کرد و موشک با موفقیت به هر دو هدف اصابت نمود.

موشک چاکر، حالا از یک سلاح صرفاً هواپایه فراتر رفته و به یک سیستم تسلیحاتی چندحوزه‌ای که قادر است از پلتفرم‌های مختلف زمینی، دریایی و هوایی علیه اهداف مختلفی در خشکی و دریا وارد عمل شود، تبدیل‌شده است.

مهندسی پرتاب زمینی و چالش‌های انتقال انرژی
از دیدگاه مهندسی هوافضا، پرتاب زمینی یک موشک کروز، در مقایسه با پرتاب هوایی آن با چالش‌های متعددی روبروست. موشک‌های هواپایه، سرعت و ارتفاع اولیه‌شان را از هواپیمای حامل دریافت می‌کنند ولی یک موشک پرتاب‌شونده از زمین، باید کل انرژی لازم برای ورود به پرواز کروز پایدار را از سرعت اولیه صفر تأمین کند.

طبق اعلام شرکت روکتسان، وزن موشک چاکر بدون بوستر حدود ۲۷۵ کیلوگرم و با احتساب بوستر سوخت جامد ۳۳۰ کیلوگرم است و موتور راکتی سوخت جامد، مسئولیت تأمین شتاب موشک در لحظات اولیه پرتاب از روی سطح را بر عهده دارد و بعد از رسیدن به شرایط مطلوب، موتور توربوجت موشک پیشرانی اصلی را عهده‌دار خواهد بود.

معرفی موشک کروز چاکر، با قابلیت پرتاب از زمین و هوا
عکس توسط هوش مصنوعی ساخته شده است
موتور بومی KTJ-1750
یکی از ارکان مهم در تکامل موشک چاکر، استفاده از موتور بومی KTJ-1750 است که توسط شرکت Kale Jet Engines توسعه‌یافته است.

پیشرانش در توسعه موشک‌های کروز یکی از پیچیده‌ترین و حساس‌ترین حوزه‌های مهندسی است و بسیاری از کشورها، باوجود تسلط بر آئرودینامیک پیشرفته، الگوریتم‌های هدایت و فناوری سر جنگی، همچنان در تأمین موتور، وابسته به تأمین‌کنندگان خارجی هستند. اما حالا ترکیه با توسعه خانواده موتورهای KTJ توانسته تا این وابستگی را قطع کند.

ویژگی‌های چاکر
موشک چاکر باوجود ابعاد جمع‌وجور و سرعت زیرصوتش (حدود ۰.۷۵ تا ۰.۸۵ ماخ)، دارای یک سر جنگی ۷۰ کیلوگرمی است.

سیستم ناوبری این موشک ترکیبی از ناوبری اینرسی، سیستم ناوبری ماهواره‌ای مقاوم در برابر جمینگ، ارتفاع‌سنج‌های رادیویی و فشارسنجی و ناوبری مبتنی بر عوارض زمین است. برای هدایت نهایی موشک، گزینه‌های اپتیکی (IIR)، فرکانس رادیویی و پیکربندی‌های ترکیبی موجود است که در آزمایش زمینی اخیر از یک جستجوگر نسل جدید IIR استفاده شد.

ویژگی‌های بقاپذیری موشک صرفاً به امضای راداری پایین محدود نمی‌شود و استفاده از مواد جذب‌کننده رادار، پرواز در ارتفاع بسیار پایین روی سطح دریا و پناه گرفتن در پشت عوارض زمین، احتمال و زمان شناسایی را به حداقل می‌رساند. یکی دیگر از مزایای مهم این سامانه هم مقاومت در برابر پدافند الکترونیکی و جنگ الکترونیک است.

معرفی موشک کروز چاکر، با قابلیت پرتاب از زمین و هوا

جنگ شبکه‌محور
یکی از پیشرفته‌ترین ویژگی‌های فنی موشک چاکر، بهره‌گیری از دیتالینک شبکه-محور دوسویه است که امکان هدایت انسان در حلقه را برای به‌روزرسانی اهداف، حمله مجدد به اهداف یا حتی انهدام ارادی موشک پس از پرتاب را فراهم می‌کند.

این قابلیت باعث می‌شود تا چاکر از یک موشک سنتی «شلیک کن و فراموش کن» به یک سلاح تطبیقی در زنجیره حسگر تا تیرانداز تبدیل شود که ارزش واقعی این ویژگی در رویارویی با اهداف متحرک دریایی به چشم خواهد آمد. علاوه بر این، معماری موشک این امکان را برای واحدهای مختلف ایجاد می‌کند تا با یکدیگر ارتباط برقرار کرده و حملات هماهنگ و دسته‌جمعی (Swarm) را برای گیج کردن و درهم شکستن سیستم‌های پدافندی دشمن اجرا کنند. بدین ترتیب، پدافند حریف نه با یک موشک، بلکه با چندین موشک شبکه‌شده مواجه خواهد شد که از مسیرهای مختلف به آن نزدیک می‌شوند.

پرتاب متحرک و انعطاف‌پذیری در میدان نبرد
پرتابگر مورداستفاده در این آزمایش، بر روی یک خودروی تاکتیکی ۸۸ ساخت ترکیه سوار شده بود که تحرک‌پذیری بالایی دارد. قابلیت تحرک زمینی این خودرو، ماجرای هدف‌گیری دشمن را دگرگون می‌کند؛ چراکه آن‌ها به‌جای نابودی یک سایت موشک ثابت، باید به دنبال یک واحد پرتابگر متحرک باشند که موقعیتش در هرلحظه، قبل و پس از شلیک تغییر می‌کند.

*