کتابخانه‌ها نباید محل دفن دستاوردهای پژوهشی باشند

به گزارش ایسنا، سیدعلی شبیری در رویداد گردهمایی اکوسیستم شناختی که امروز در صندوق نوآوری و شکوفایی برگزار شد، با اشاره به جایگاه ایران در تولید علم و انجام فعالیت‌های پژوهشی، اظهار کرد: کشور در زمینه تولید علم، تحقیق، پژوهش و پایان‌نامه از جایگاه مناسبی در جهان برخوردار است، اما پرسش اساسی این است که آیا توانسته‌ایم این دانش تولیدشده را به قدرت تبدیل کنیم یا خیر.

وی علوم شناختی را یکی از حوزه‌هایی دانست که می‌تواند در تبدیل دانش به قدرت نقش‌آفرین باشد، اظهار کرد: فناوری‌هایی مانند هوش مصنوعی نیز نمونه‌ای از استفاده از دانش مربوط به عملکرد مغز انسان و شبیه‌سازی برخی فرآیندهای آن در فناوری‌های نوین است.

شبیری با تاکید بر ضرورت ایجاد پیوند میان دانش و کاربرد، گفت: دانش به‌تنهایی قدرت نیست، بلکه زمانی که دانش به مرحله عمل و حل مسئله برسد، می‌تواند به قدرت تبدیل شود. اگرچه این دیدگاه که «دانش قدرت است» سال‌ها مطرح بوده، اما امروز در کشورهای توسعه‌یافته و پیشرفته شاهد آن هستیم که دانش صرفاً به‌عنوان یک دستاورد علمی مورد توجه نیست، بلکه از آن برای حل مسائل واقعی و ایجاد ارزش استفاده می‌شود.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی با اشاره به ماموریت این صندوق در توسعه زیست‌بوم نوآوری، گفت: یکی از وظایف صندوق نوآوری و شکوفایی، شناسایی حلقه‌های مفقوده در مسیر تبدیل دانش به محصول و کمک به شرکت‌های دانش‌بنیان برای پر کردن این فاصله است. صندوق نوآوری به‌طور مستقیم قرار نیست همه این حلقه‌ها را پر کند، بلکه تلاش می‌کند از ظرفیت و توان شرکت‌های دانش‌بنیان برای ایجاد این پیوند و تبدیل دانش به فناوری، محصول و راهکار استفاده شود.

شبیری با بیان اینکه صرف تولید علم نمی‌تواند به تنهایی مساله‌ای از مسائل کشور را حل کند، اظهار کرد: زمانی می‌توان از اثرگذاری دانش سخن گفت که این دانش در فرآیند تولید فناوری، محصول یا راهکار مورد استفاده قرار گیرد و بتواند در پاسخ به نیازهای جامعه و صنعت نقش داشته باشد.

وی با اشاره به تغییر نگاه جهانی به مفهوم نوآوری، گفت: در گذشته ممکن بود ارزیابی یک نوآوری عمدتا بر اساس میزان سود و منفعت اقتصادی آن انجام شود، اما امروز این نگاه در حال تغییر است و در کنار سودآوری، این سؤال نیز مطرح است که این سود با چه هزینه‌ای برای جامعه و محیط زیست به دست می‌آید. در این چارچوب، باید به صورت همزمان سه مؤلفه مردم، سود و سیاره مورد توجه قرار گیرند و نوآوری نباید صرفاً به منفعت اقتصادی محدود شود.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی ادامه داد: دو ضلع مردم و محیط زیست، امروز به چالش‌های جدی برای نوآوری تبدیل شده‌اند و در همین راستا، نوآوری‌های اجتماعی و راهکارهایی که به حل مسائل کلان جامعه کمک می‌کنند، اهمیت بیشتری پیدا کرده‌اند.

شبیری با تاکید بر ضرورت توجه پژوهشگران و دانشجویان به مسیر تبدیل ایده و دانش به محصول و راهکار، گفت: اگر صرفا فعالیت پژوهشی یا مطالعه‌ای انجام دهیم، نتیجه را در قالب یک کتاب یا گزارش در کتابخانه قرار دهیم و سپس به سراغ فعالیت دیگری برویم، بدون آنکه این دانش به خروجی عملی تبدیل شود، بخشی از منابع را هدر داده‌ایم. اینکه فرد صرفا عنوان پژوهشگر داشته باشد، اما فعالیت او به هیچ خروجی و اثرگذاری مشخصی منجر نشود، نمی‌تواند هدف نهایی نظام پژوهش و نوآوری باشد.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی با دعوت از اعضای هیأت علمی و دانشجویان حاضر در این رویداد برای استفاده از ظرفیت‌های موجود اظهار کرد: نمایشگاه و بخش معرفی خدمات صندوق نوآوری نیز در حاشیه این رویداد برپا شده است و پژوهشگران و دانشجویان می‌توانند با آشنایی با این ظرفیت‌ها، مسیر تبدیل دانش و ایده‌های خود به فناوری و راهکارهای کاربردی را دنبال کنند.

وی تاکید کرد: هدف اصلی باید این باشد که دانش تولیدشده در دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی از مرحله تولید علم عبور کند و در قالب فناوری، محصول و راهکار در خدمت حل مسائل واقعی کشور قرار گیرد.

*