آمریکا در زنجیره تامین باتری از چین عقب ماند

به گزارش ایسنا، وزارت انرژی آمریکا در آگوست ۵۰۰ میلیون دلار به هفت شرکت فعال در حوزه مواد معدنی مورد استفاده در باتری، تولید باتری و بازیافت اختصاص داد اما تحلیلگران و مدیران صنعت می‌گویند این میزان بودجه برای کاهش قابل توجه وابستگی آمریکا به چین در زنجیره تامین جهانی باتری کافی نیست.

این حمایت‌های مالی، نخستین مرحله پرداخت از محل دو برنامه وزارت انرژی آمریکا، هر کدام با بودجه سه میلیارد دلار است که در چارچوب قانون سرمایه‌گذاری در زیرساخت و مشاغل، در دوره ریاست‌جمهوری جو بایدن ایجاد شده‌اند و اکنون دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور فعلی آمریکا اجرای آنها را آغاز کرده است.

دولت ترامپ همچنین اعتبارهای مالیاتی فدرال برای خودروهای برقی و شماری دیگر از سیاست‌های دولت بایدن در زمینه باتری و خودروهای برقی را لغو کرده است. بر اساس داده‌های «اطلس پابلیک پالیسی» حدود ۲۴ میلیارد دلار از پروژه‌های باتری که از ژانویه ۲۰۲۵ اعلام شده بودند، تاکنون لغو شده‌اند.

طبق اعلام آژانس بین‌المللی انرژی، چین حدود ۸۵ درصد از تولید جهانی مواد فعال کاتد باتری خودروهای برقی و بیش از ۹۰ درصد از تولید مواد فعال آند را در اختیار دارد و حدود چهارپنجم سلول‌های باتری جهان نیز در این کشور تولید می‌شود.

چین همچنین در مرحله پالایش مواد معدنی سلطه چشمگیری دارد. ریف سالی، مدیرعامل شرکت «لایلاک سولوشنز» (Lilac Solutions) و یکی از دریافت‌کنندگان کمک وزارت انرژی آمریکا گفت: ۹۵ درصد از «اسپودومن»، نوعی کانی حاوی لیتیوم، در چین فرآوری می‌شود.

برخی شرکت‌هایی که از وزارت انرژی آمریکا بودجه دریافت کرده‌اند، بخش‌های مشخصی از زنجیره تامین را هدف قرار داده‌اند که چین در آنها برتری دارد. شرکت «کورشل تکنولوژیز» ۵۰ میلیون دلار دریافت کرده است و آندهای باتری خود را با استفاده از سیلیکون استخراج‌ شده در آمریکا تولید می‌کند؛ اقدامی که وابستگی به گرافیت چین را که بیشتر تولیدکنندگان از آن استفاده می‌کنند، کاهش می‌دهد.

شرکت «لایلاک سولوشنز» نیز ۱۰۰ میلیون دلار دریافت کرده است. این شرکت از فناوری‌ استفاده کرده است که لیتیوم را از آب شور استخراج می‌کند و به این ترتیب می‌تواند مرحله فرآوری را دور بزند؛ مرحله‌ای که به گفته سالی، چین کنترل بسیار شدیدی در آن دارد.

ریچارد وانگ، مدیرعامل شرکت «وایا انرژی» (Voya Energy) گفت: شرکت چینی «کاتل» که بزرگ‌ترین تولیدکننده باتری خودروهای برقی و سامانه‌های ذخیره‌سازی انرژی در جهان است، در زمینه فناوری و تولید به برتری قابل توجهی دست یافته که رقابت با آن دشوار است. وی افزود آنها یکی از معدود شرکت‌های تولیدکننده باتری در جهان هستند که علاوه بر درآمد بالا، به دلیل قدرت بالای خود در زمینه تولید و زنجیره تامین، سودآوری قابل توجهی نیز دارند.

شکاف میان دو کشور در زمینه استقبال از خودروهای برقی نیز این چالش را تشدید کرده است. بر اساس آمار انجمن خودروهای سواری چین، خودروهای موسوم به «انرژی نو» که خودروهای هیبریدی، برقی و مدل‌های دارای برد گسترده را شامل می‌شود در جولای، ۶۵ درصد از فروش خودروهای سواری چین را به خود اختصاص دادند. این رقم بسیار بیشتر از سهم حدود ۲۴ درصدی خودروهای برقی و سایر خودروهای برقی‌ شده از فروش خودرو در آمریکا طی سه‌ماهه دوم ۲۰۲۶ محسوب می‌شود.

وب‌سایت کوارتز گزارش کرد، سلطه چین بر بخش پالایش مواد معدنی حتی با وجود تعهد چندساله دولت‌ها برای ایجاد زنجیره‌های تامین جایگزین افزایش یافته است. ریشه این وضعیت به گلوگاه‌های ساختاری موجود در زنجیره تامین باتری بازمی‌گردد. بخش عمده سنگ معدن لیتیوم جهان خارج از چین استخراج اما برای فرآوری به این کشور ارسال می‌شود؛ وابستگی‌ که چین در ۲۰۲۵ با اعمال محدودیت‌های صادراتی بر عناصر نادر خاکی و دیگر مواد معدنی آن را تقویت کرد.

*