۳۷ مسجد ایرانی در مسیر ثبت جهانی

سیدرضا صالحی‌امیری، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، در گفت‌وگو با خبرنگار مهر مبنی بر وضعیت رسیدگی به تپه‌های باستانی ورامین و قرچک با اشاره به مسئولیت دولت در حمایت، صیانت و مرمت آثار تاریخی اظهار کرد: ما در کشور آثار تاریخی فراوانی داریم. تاکنون حدود ۴۳ هزار اثر را به ثبت ملی رسانده‌ایم و سه اثر را نیز به ثبت جهانی رسانده‌ایم. وظیفه ما حمایت، صیانت و مرمت این آثار است که در حال انجام آن هستیم، اما صادقانه عرض می‌کنم که حفاظت از میراث فرهنگی، وظیفه ملی همه است.

وی افزود: رسانه‌ها و همه دستگاه‌ها متناسب با مسئولیت خود در قبال میراث فرهنگی وظایفی دارند و باید برای حفاظت از این سرمایه‌های ملی تلاش کنند.

بیش از ۷۰ درصد آثار در اختیار نهادهای عمومی است

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به وضعیت مالکیت آثار تاریخی کشور تصریح کرد: مجموعه آثاری که به آن اشاره کردم، شامل حدود ۴۳ هزار اثر ثبت ملی و بیش از یک میلیون اثر ثبت‌شده است. بیش از ۷۰ درصد این آثار در اختیار نهادهای عمومی قرار دارد و کمتر از ۳۰ درصد در اختیار دولت است.

صالحی‌امیری ادامه داد: بنابراین، طبیعی است که بخش زیادی از آثار تاریخی در اختیار نهادهای عمومی، دستگاه‌ها و شهرداری‌ها باشد. بخش قابل توجهی از این آثار نیز در اختیار نهادهای دینی و مجموعه‌هایی مانند آستان قدس رضوی، حرم حضرت معصومه (س)، شاهچراغ و بسیاری از مجموعه‌های دیگر قرار دارد.

وی با بیان اینکه حدود هشت هزار امامزاده در کشور وجود دارد که تحت مدیریت سازمان اوقاف هستند، خاطرنشان کرد: همه این مجموعه‌ها در قبال حفاظت و صیانت از میراث فرهنگی مسئولیت دارند و باید برای نگهداری و مرمت این آثار تلاش کنند.

رسانه‌ها در ارتقای فرهنگ عمومی نقش دارند

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، رسانه‌ها را یکی دیگر از ارکان حفاظت از آثار تاریخی دانست و گفت: نکته سوم، نقش رسانه‌ها در ارتقای فرهنگ عمومی و صیانت از این آثار است. برای مثال، در تخت جمشید افرادی روی آثار یادگاری می‌نویسند. ما بارها تذکر داده‌ایم، اما نمی‌توانیم به ازای هر بازدیدکننده یک مراقب قرار دهیم.

صالحی‌امیری افزود: به همین دلیل، رسانه‌ها و به‌ویژه صداوسیما باید برای ارتقای فرهنگ عمومی و افزایش حساسیت جامعه نسبت به حفاظت از میراث فرهنگی تلاش کنند.

وی تأکید کرد: سه محور حمایت دولت با محوریت وزارت میراث فرهنگی، مسئولیت‌پذیری نهادهای عمومی و دینی و نقش‌آفرینی رسانه‌ها باید در کنار یکدیگر قرار گیرند تا بتوانیم صیانت و حفاظت از میراث فرهنگی کشور را به شکل مؤثرتری دنبال کنیم.

برنامه‌های حفاظت از میراث فرهنگی در سه سطح ملی، استانی و شهرستانی

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در ادامه با اشاره به ظرفیت نیروی انسانی این وزارتخانه اظهار کرد: ۱۱ هزار نفر از همکاران من به‌صورت تمام‌وقت در سراسر کشور مشغول فعالیت هستند.

وی با بیان اینکه برنامه‌های این وزارتخانه در سه سطح ملی، استانی و شهرستانی تدوین شده است، گفت: ما سه برنامه جامع داریم که در سه سطح ملی، استانی و شهرستانی تنظیم شده‌اند و پروژه‌های مختلف در این برنامه‌ها تعریف شده است.

صالحی‌امیری ادامه داد: برای نمونه، درباره همان موضوعی که شما مطرح کردید، در برنامه‌های خود موارد لازم را نوشته‌ایم و در نقاط مختلف کشور نیز درخواست کرده‌ایم که به این مسئله توجه شود.

مرمت و ثبت ملی مساجد؛ مسئولیت مشترک وزارت میراث فرهنگی و اوقاف

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به وضعیت مساجد تاریخی کشور و مسئولیت نهادهای متولی در این زمینه اظهار کرد: از آنجا که مالکیت بسیاری از این بناها در اختیار سازمان اوقاف است، همکاری و مسئولیت‌پذیری این سازمان برای حفاظت از آنها اهمیت زیادی دارد.

وی افزود: در حال حاضر، بسیاری از مساجد کشور را ثبت ملی می‌کنیم و با توجه به اینکه برخی از این مساجد وقفی هستند، لازم است هماهنگی و همکاری میان دستگاه‌های مسئول برای حفاظت و مرمت آنها تقویت شود.

صالحی‌امیری با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای ثبت جهانی مساجد گفت: تاکنون حدود ۳۷ مسجد را به‌صورت قطعی در این مسیر قرار داده‌ایم و این اقدامات را ادامه می‌دهیم.

وی خاطرنشان کرد: در حال حاضر، بندر سیراف، توس و مساجد جامع ایرانی از جمله اولویت‌های ما در یونسکو هستند.

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در پایان با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای مرمت مساجد و آثار تاریخی کشور گفت: ما در حال بازسازی مساجد هستیم و برای این کار هزینه می‌کنیم، اما انتظار داریم سازمان‌های مسئول نیز تلاش بیشتری در این زمینه داشته باشند.

صالحی‌امیری تأکید کرد: حفاظت از میراث فرهنگی، چه در حوزه مرمت و چه در زمینه صیانت و نگهداری، نیازمند همکاری همه دستگاه‌ها و نهادهای مسئول است و وزارت میراث فرهنگی نیز در این زمینه مسئولیت خود را می‌پذیرد و به وظایفش عمل می‌کند.نکته تحریریه: متن با حفظ محورهای اصلی اظهارات تنظیم شده است. با توجه به وجود برخی عبارت‌های نامفهوم در متن اولیه، پیش از انتشار نهایی بهتر است اعداد و آمار مربوط به ثبت آثار، تعداد آثار ثبت جهانی و اولویت‌های ایران در یونسکو با فایل صوتی مصاحبه تطبیق داده شوند.

*